Pomnik przyrody Dąb Hoggo

Między Elblągiem a Tolkmickiem, w środku lasu na Wysoczyźnie Elbląskiej, rośnie 600-letni dąb szypułkowy o obwodzie niemal 8 metrów. Hoggo – bo tak się nazywa – to nie tylko imponujące drzewo, ale też żywy pomnik historii, który pamiętał czasy przed krzyżackimi podbojami. Jego nazwa nawiązuje do mitycznego pruskiego władcy, a samo drzewo należy do najstarszych pomników przyrody w tym rejonie Warmii i Mazur.

Drzewo starsze niż państwo polskie

Kiedy żołądź, z którego wyrósł Hoggo, kiełkował gdzieś w XIV wieku, na tych terenach panowali jeszcze potomkowie pruskich plemion, a zakon krzyżacki dopiero umacniał swoją władzę. Dąb rósł przez stulecia na otwartej przestrzeni – prawdopodobnie na polach jednego z majątków pod Elblągiem. Miał więc dużo miejsca i światła, co pozwoliło mu rozwinąć się do spektakularnych rozmiarów.

Dziś drzewo sięga około 30 metrów wysokości. To drugi pod względem wieku pomnik przyrody w Nadleśnictwie Elbląg – ustępuje jedynie Dębowi Bażyńskiego rosnącemu w Kadynach. Co ciekawe, otaczający go las jest znacznie młodszy. Hoggo stoi więc jak starszy pan wśród młodzieży – okoliczne drzewa to dla niego zaledwie kilkudziesięcioletnie szczypiorki.

Według pruskich legend Hoggo był jednym z dwunastu synów Widwuta, mitycznego władcy ziem nad Bałtykiem. W spadku otrzymał terytoria nad Zalewem Wiślanym, zwanym wówczas Gepedoios. Miał być walecznym wojownikiem, który żeglował po morzach w poszukiwaniu łupów, a powracał do swego grodu w Tolko (dzisiejsze Tolkmicko), by odnowić magię chroniącą jego mury.

Co zobaczysz przy dębie Hoggo

Samo drzewo robi wrażenie już z daleka. Pień o obwodzie prawie 8 metrów to coś, czego nie widzi się na co dzień – trzeba kilku osób, żeby go objąć. Korona dębu jest rozłożysta, choć nie tak szeroka jak mogłaby być, gdyby drzewo wciąż rosło na otwartej przestrzeni. Otaczający las nieco ogranicza jego rozprzestrzenianie się na boki.

Przy samym drzewie ktoś postawił ławeczkę i stolik, jest też kosz na śmieci. Można więc przysiąść, zjeść kanapkę i po prostu posiedzieć w cieniu tego giganta. Wokół panuje leśna cisza – to miejsce na spokojny spacer, nie turystyczny szlak pełen ludzi.

Dąb znajduje się kilkadziesiąt metrów od alei starych drzew prowadzącej z drogi głównej. Ścieżka przez las nie jest trudna, ale trzeba liczyć się z nierównościami terenu – wygodne buty się przydadzą.

Dla kogo jest to miejsce

Hoggo to propozycja dla tych, którzy lubią spokojne wycieczki na łono natury bez tłumów i kolejek. Sprawdzi się jako punkt na trasie rowerowej lub pieszej wędrówki po Wysoczyźnie Elbląskiej. Rodziny z dziećmi też sobie poradzą – spacer nie jest wymagający, a dzieci zazwyczaj fascynują się tak ogromnymi drzewami.

Miłośnicy geocachingu znajdą w okolicy kilka skrytek – jedna z nich prowadzi właśnie przez Hoggo do jego „młodszych braci” rosnących w pobliżu. Dla osób zainteresowanych legendami i historią regionu wizyta przy tym dębie to okazja do zetknięcia się z pruską mitologią – nie każdy wie, że w okolicy zachowało się tyle nawiązań do przedkrzyżackiej przeszłości.

Jak dotrzeć do dębu Hoggo

Z Elbląga trzeba jechać drogą numer 503 w kierunku Tolkmicka. Za miejscowością Rubno Wielkie należy skręcić w prawo, w aleję starych drzew. Można zaparkować przy głównej drodze i przejść około kilometra pieszo, albo podjechać nieutwardzoną drogą bliżej – wtedy zostaje około 800 metrów spaceru.

Po prawej stronie alei, kilkadziesiąt metrów w głąb lasu, rośnie Hoggo. Drzewo jest oznaczone, więc trudno go przegapić. W dotarciu pomoże aplikacja „Kraina Buka” – przewodnik po Wysoczyźnie Elbląskiej z mapami i opisami tras.

Dąb znajduje się między miejscowościami Próchnik a Rubno Wielkie, na terenie otuliny Parku Krajobrazowego Wysoczyzny Elbląskiej. To teren otwarty i dostępny dla wszystkich.

Ile czasu przeznaczyć i co wziąć ze sobą

Sam spacer do drzewa i z powrotem to około pół godziny, plus czas na podziwianie dębu i odpoczynek. Warto zarezerwować godzinę, żeby nie robić tego w pośpiechu. Jeśli ktoś planuje połączyć wizytę z dłuższym spacerem lub przejażdżką rowerem po okolicy, może zostać dłużej – Wysoczyzna Elbląska ma wiele uroczych zakątków.

Warto zabrać wodę i coś do jedzenia – przy dębie można spokojnie zrobić piknik. Jesienią można zbierać żołędzie, co jest dobrą zabawą dla dzieci. Latem przyda się środek na komary – las to las.

Dąb Hoggo jest wciąż w świetnej kondycji mimo swoich 600 lat. Leśnicy regularnie monitorują jego stan zdrowotny, więc można mieć nadzieję, że przetrwa jeszcze wiele dziesięcioleci.

Praktyczne informacje

Cena: wstęp wolny, to miejsce w lesie dostępne dla wszystkich bez opłat

Godziny: dostępne całą dobę, choć najlepiej odwiedzać w ciągu dnia – wieczorem i nocą w lesie może być ciemno i mało bezpiecznie

Dojazd: drogą nr 503 z Elbląga w kierunku Tolkmicka, skręt w prawo za Rubnem Wielkim w aleję starych drzew, dalej pieszo około 800 metrów

Parking: można zaparkować przy drodze 503 lub podjechać nieutwardzoną drogą bliżej (zależy od stanu drogi i typu samochodu)

Infrastruktura: ławka, stolik, kosz na śmieci – brak toalet i punktów gastronomicznych

Czas zwiedzania: 30-60 minut, dłużej jeśli planuje się piknik lub szerszą wycieczkę po okolicy

Dla kogo: rodziny z dziećmi, miłośnicy przyrody, osoby szukające spokojnych miejsc, entuzjaści historii i legend regionu