Mennonici z Jeziora: Pacyfizm w sercu Żuław

Mennonici: pacyfiści z Żuław

W XVI wieku na Żuławy przybyła grupa mennonitów, której obecność stała się integralną częścią krajobrazu kulturowego tego regionu. Mennonici, znani z pacyfizmu i sprzeciwu wobec przemocy, wnieśli swoje umiejętności w zakresie melioracji, które zdobyli w Niderlandach. Ich unikalne podejście do życia i wiary odróżniało ich od innych chrześcijańskich wspólnot. Na początku praktykowali swoje obrzędy w prywatnych domach, stodołach i innych budynkach, aż w XVIII wieku zaczęli wznosić własne świątynie.

Osiedlenie na Żuławach: poszukiwanie wolności religijnej

Przybycie mennonitów na Żuławy było motywowane chęcią znalezienia miejsca, gdzie mogliby swobodnie praktykować swoją wiarę. Zasada świadomego chrztu dorosłych oraz odrzucenie przemocy były kluczowe dla ich przekonań. Mennonici dążyli do stworzenia wspólnot opartych na prostym życiu i pracy, z dala od wpływów, które uważali za moralnie zepsute. Z biegiem czasu, chociaż nadal trzymali się swoich wartości, zaczęli integrować się z lokalnym społeczeństwem, co doprowadziło do pewnych zmian w ich tradycjach.

Zabytki mennonickie: dom modlitwy w Jeziorze

Jednym z najważniejszych śladów mennonitów na Żuławach jest neogotycki dom modlitwy we wsi Jezioro, zbudowany w 1865 roku. Obok niego znajduje się cmentarz, który przypomina o ich obecności i wkładzie w lokalną historię. Chociaż budynek nie pełni już swojej pierwotnej funkcji, jego architektura, z charakterystycznymi ryzalitami i maswerkami, nadal przyciąga uwagę. Niestety, II wojna światowa i późniejsze przekształcenie budynku w latach PRL-u w sklep oraz magazyn dla PGR-ów doprowadziły do jego zniszczenia. W 2024 roku zdecydowano się na cyfrowe utrwalenie obiektu, aby zachować jego dziedzictwo dla przyszłych pokoleń i zwrócić uwagę na ten zapomniany zabytek.

Wystawa „Sacrum”: odkrywanie religijnego dziedzictwa Żuław

Wystawa „Sacrum. Opowieść o kościołach Warmii i Mazur” ukazuje różnorodność religijną regionu, a jednym z jej elementów jest społeczność mennonicka. Dzięki technologii cyfrowej, w tym makiecie przedstawiającej dawny dom modlitwy w Jeziorze, odwiedzający mogą poznać historię tego obiektu w nowoczesnej formie. Wystawa wykorzystuje hologramy, projekcje i interaktywne rozwiązania, aby przybliżyć zwiedzającym bogactwo religijne regionu.

Wydarzenia towarzyszące: wykład w Elblągu

Osoby zainteresowane historią mennonitów i domu modlitwy w Jeziorze mogą pogłębić swoją wiedzę podczas wykładu, który odbędzie się 23 września w CSE „Światowid” w Elblągu. Spotkanie poprowadzi Łukasz Kępski, historyk związany z Muzeum Żuławskim w Nowym Dworze Gdańskim, który podzieli się swoją wiedzą w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa.

Źródło: Starostwo Powiatowe w Elblągu